Aktualności Aktualności

Zimowe bzyczenie

Jak pszczoły radzą sobie zimą? Odpowiedź wydaje się być prosta, przyświeca im hasło - „W kłębie siła, a królowa jest tylko jedna!”. Pojedyncze pszczoły nie są w stanie przetrwać niskich temperatur. Pszczoły to owady, które są aktywne powyżej 12 st. Celsjusza.

Niestety osamotnienie pszczół późną jesienią i zimą oznacza dla nich śmierć, dlatego pszczoły stawiają na tzw. kłąb zimowy. To ich sposób na przetrwanie i utrzymanie prawidłowej temperatury w okresie tak zwanej “zimowli”. 

Zimowla to okres, który trwa najczęściej od października do lutego i wiąże się ściśle z temperaturą, jaka panuje na zewnątrz ula.Dlaczego pszczoły tworzą kłąb?

Dzieje się tak, ponieważ dzięki temu łatwiej im, oszczędzając energię, ogrzać siebie nawzajem, a przede wszystkim ogrzać matkę pszczelą, potocznie nazywaną „królową”. Jest to szczególnie ważne, ponieważ to od „królowej” zależy, czy rodzina pszczela będzie mogła się rozwijać wczesną wiosną. 

Źle ogrzana matka nie złoży jaj, przez co na wiosnę nie wylęgną się młode pszczoły zdolne do zapylania wiosennych kwiatów. Matka pszczela znajduję się w centrum kłębu, gdzie musi być utrzymywana temperatura około 25 stopni. 

Fot. Shutterstock. Zdjęcie przedstawia kolorowe ule pokryte śniegiem.

Niezależnie od tego, jaką temperaturę mamy na zewnątrz, w ulu temperatura musi być stała, wszystko po to, by rodzina dobrze przezimowała ten trudny i wymagający czas.

Jakie zasady panują w kłębie?

“Hop siup… zmiana pszczół” to w skrócie reguła, która przyświeca kłębowi zimowemu.

Na czym to polega?

Pszczoły w centrum kłębu zimowego są najbardziej ogrzane, natomiast pszczoły będące po zewnętrznej stronie kłębu narażone są na szybszą utratę ciepła. Zasada „hop siup zmiana pszczół” zachodzi w momencie, kiedy zewnętrzne pszczoły marzną. Zmarznięte owady przesuwają się bliżej centrum, natomiast ich miejsce zajmują „ogrzane” pszczoły .....i tak przez całą zimę. Można tę zasadę określić także zasadą solidarności, każdy musi trochę zmarznąć by nie zamarzł nikt. 

 Fot. J. Oleszyńska - Niżniowska. Zdjęcie przestawia niebieskie ule ustawione na tle jesiennego lasu.

Często zadawane pytania, które nurtują wielu obserwatorów przyrody?

  • Czy pszczoły zapadają w sen zimowy?

Otóż pszczoły w okresie zimy nie zapadają w letarg, jak większość owadów. Zachowują aktywność życiową, choć, aby przetrwać zimę, aktywność ta jest w znacznym stopniu ograniczona. Pszczoły nie gromadzą w swoim ciele wystarczającej ilości tłuszczu i innych substancji, by mogły przetrwać długą zimę w stanie letargu.

  • Czy  pszczoły zimą pracują?

W zimie pszczoły nie są tak aktywne, jak przez pozostałą część roku. Nie śpią, nie zapadają w letarg, jedynie zwalniają swój metabolizm, mimo wszystko cały czas pracują. Zimowym zmartwieniem i główną pracą jest wytwarzanie ciepła, dzięki czemu kłąb może przetrwać do wiosny.

  • Czym żywią się pszczoły w trakcie najchłodniejszej pory roku?

Zebranym nektarem, który został przerobiony w miód oraz pierzgę - czyli naturalną substancją bogatą w antybiotyki, która powstała z mieszaniny pyłku kwiatowego ze śliną i miodem, które w ulu fermentują w obecności bakterii kwasu mlekowego. Pszczoły w tym okresie jedzą o 20-30% mniej .

 Infografika przedstawia działania leśników na rzecz ochrony pszczół.

 

Pamiętajmy, że zima to wymagający okres dla pszczół, ale i wielu innych zwierząt, ograniczających w tym czasie swoją aktywność np. nietoperzy czy jeży. Podczas tej pory roku należy im się szczególny spokój i troska.

 

Dla żądnych pszczelej wiedzy zachęcamy do materiałów dotyczących życia pszczół:
 

https://www.facebook.com/kalisznadlesnictwo/posts/2711250505764500
 

https://www.facebook.com/kalisznadlesnictwo/posts/2748581405364743